Dyspozycja wkładem pieniężnym w banku na wypadek śmierci

Niewiele osób wie, iż w Polsce istnieje możliwość udzielenia dyspozycji wkładem pieniężnym znajdującym się na koncie osobistym na wypadek śmierci. Zgodnie z dyspozycją art. 56 Prawa bankowego posiadacz rachunku oszczędnościowego, rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowego lub rachunku terminowej lokaty oszczędnościowej może polecić pisemnie bankowi dokonanie – po swojej śmierci – wypłaty określonej kwoty pieniężnej z rachunku wskazanym przez siebie osobom, a to: małżonkowi, wstępnym (rodzicie, dziadkowie), zstępnym (dzieci, wnuki) lub rodzeństwu.

Kwota takiej wypłaty, bez względu na liczbę wydanych dyspozycji, nie może być wyższa niż dwudziestokrotne przeciętne miesięczne wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw (bez wypłat nagród z zysku, ogłaszane przez Prezesa GUS za ostatni miesiąc przed śmiercią posiadacza rachunku).
Należy pamiętać, iż taka dyspozycja własnym wkładem pieniężnym na wypadek śmierci, oczywiście może być w każdym czasie przez posiadacza rachunku zmieniona lub odwołana na piśmie.
Jeżeli posiadacz rachunku wydał więcej niż jedną dyspozycję wkładem na wypadek śmierci, a łączna suma dyspozycji przekracza limit (o którym mowa powyżej), dyspozycja wydana później ma pierwszeństwo przed dyspozycją wydaną wcześniej.
Co istotne, kwota wypłacona zgodnie z taką “dyspozycją pośmiertną” nie wchodzi w skład spadku po posiadaczu rachunku, a więc i nie podlega dziedziczeniu na podstawie ustawy (w sytuacji, gdy zmarły nie zostawił testamentu). W przypadku, gdy jednak wydanie i realizacja dyspozycji narusza przepisy prawa polskiego spadkobiercy takiej posiadacza rachunku mają możliwość skierowania odpowiedniego roszczenia do osób, które przejęły środki w ramach takiej dyspozycji. Osoby, którym na podstawie dyspozycji wkładem na wypadek śmierci wypłacono kwoty z naruszeniem prawa bankowego (art. 57 ust. 4), są zobowiązane do ich zwrotu spadkobiercom posiadacza.

Podstawa prawna: Dz.U.2012.0.1376 t.j. – Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe.

Adwokat Damian Bomerski
Wrocław, 10.2016 r.